Uygulama takvimi
- Genel uygulama50. madde şeffaflık yükümlülükleri dahil; sohbet botları ve üretilen içerik için bildirim kuralları.
- 2 Ağustos 2026yürürlükte
- Ek III yüksek risk alanlarıİstihdam, kredi, eğitim, kamu hizmetlerine erişim gibi alanlarda kullanılan sistemler.
- 2 Aralık 2027hazırlık
- Düzenlenmiş ürünlere gömülü sistemlerTıbbi cihaz, makine gibi ürün mevzuatına bağlı yüksek riskli sistemler.
- 2 Ağustos 2028hazırlık
Tarihler Avrupa Komisyonu'nun resmî sayfalarından izlenir; 27 Temmuz 2026'da yürürlüğe giren omnibus değişikliği sonrası konsolide metin esas alınır. Güncel durum Mevzuat Radarı kaydındadır.
Türkiye'deki şirket için kapsam soruları
- AB'de yerleşik kişilere hizmet veriyor musunuz? AB'deki bir müşteriye cevap veren bot ya da AB'deki ofiste kullanılan çıktı "evet"tir.
- Rolünüz ne? Sistemi geliştiren sağlayıcı mı, hazır sistemi kullanan kuruluş mu? Yükümlülükler role göre ayrılır.
- Kullanım alanı yüksek riskli mi? İşe alım, kredi, sigorta, eğitim, kamu hizmeti gibi alanlarda karar veren ya da karara etki eden sistemler ayrı değerlendirilir.
- Şeffaflık: müşteri bir yapay zekâ ile konuştuğunu ilk temasta anlıyor mu; üretilen içerik işaretleniyor mu? (50. madde özeti)
- Yasaklı uygulamalar: fark ettirmeden yönlendirme, sosyal puanlama, kamusal alanda uzaktan biyometrik tanıma gibi kullanımlar VOGENTRA'nın kabul sınırının da dışındadır.
Denetimde nasıl ele alıyoruz?
Kapsam sihirbazı sekiz soruyla ülke, hizmet verilen yer, veri ve karar etkisini kaydeder; her kural kaynağı için "uygulanır / uygulanmaz / belirsiz" kararı gerekçesiyle yazılır. "Belirsiz" uzman görevi açar; tarihi gelmemiş yükümlülük hazırlık aksiyonu üretir, erken yürürlük uygulanmaz; teklif aşamasındaki metinler ihlal sonucu üretmez. Bu yaklaşım denetim platformumuzda kural sürümleriyle birlikte kayıt altındadır.
Sık sorulan sorular
Türkiye'nin kendi yapay zekâ kanunu var mı?
TBMM'de yapay zekâ kanun teklifleri komisyonda; kanunlaşmış bir çerçeve henüz yok. Teklifler Mevzuat Radarı'nda "teklif" etiketiyle izlenir ve yükümlülük üretmez; kanunlaştığında hukuk incelemesinden sonra kayda girer.
ISO 42001 ile ilişkisi nedir?
ISO/IEC 42001 gönüllü bir yapay zekâ yönetim sistemi standardıdır; yasa değildir. Yasa yükümlülüklerini karşılamada yönetişim iskeleti sağlar. VOGENTRA akredite belgelendirme yapmaz; denetimde standardı iyi uygulama kaynağı olarak kullanır.
Yalnız Türkiye'de hizmet veriyoruz; yine de ilgilenmeli miyiz?
Doğrudan kapsamda olmayabilirsiniz; ancak şeffaflık, insana devir ve veri sınırı gibi ilkeler KVKK ve müşteri güveni açısından zaten gereklidir. Denetimde bu ilkeler kanun kaynağından bağımsız olarak kontrol edilir.
KVKK ve yapay zekâ · Güven ve yapay zekâ ilkeleri · Yapay zekâ denetimi
